เบื้องหลังวาทกรรมนาซีฆ่าล้างบางทรานส์

นี่เป็นข้อกล่าวหาที่รุนแรงมาก

แต่ก่อนที่เราจะกระโจนลงหลุมพรางของการเลือกข้าง อยากชวนถอยออกมาหนึ่งก้าว แล้วตั้งคำถามเรียบง่ายที่สุดข้อหนึ่ง

ในยุคนาซี... โลกใบนี้มีคำว่าคนข้ามเพศ (Transgender) แล้วหรือยัง?

คำตอบนั้น สั้น ตรงและปราศจากการปรุงแต่ง คือ ยังไม่มี อย่างน้อยก็ในความหมาย โครงสร้างและระบบคุณค่าแบบที่เราใช้กันในศตวรรษที่ 21

ซึ่งรอยต่อตรงนี้เองคือจุดที่ประวัติศาสตร์เริ่มถูกบิดเบือน

เมื่อใดก็ตามที่เราหยิบแว่นตาของยุคปัจจุบันไปสวมให้คนในอดีต เราไม่ได้กำลังเข้าใจประวัติศาสตร์ แต่เรากำลังทำให้มันแบนและง่ายเกินจริงเพื่อสนองความต้องการของตัวเอง

คำว่า Transvestit ที่เฮิร์ชเฟลด์บัญญัติขึ้นมานั้น หมายรวมถึงบุคคลต่อไปนี้

• คนที่ชอบแต่งกายสลับเพศ

• คนที่ใช้ชีวิตในบทบาทเพศตรงข้าม

• คนที่เข้ารับการบำบัดหรือผ่าตัดแปลงเพศ (เช่น กรณีประวัติศาสตร์ของ Lili Elbe)

• รวมทั้งบางคนที่หากมาเกิดในยุคนี้ พวกเขาอาจนิยามตัวเองว่าเป็นคนข้ามเพศ (Transgender)

แต่นั่นไม่ได้หมายความว่า เราจะสามารถนั่งไทม์แมชชีนย้อนเวลากลับไปบอกคนในปี ค.ศ. 1925 แล้วบอกว่า "จริง ๆ คุณคือทรานส์นะ เพียงแต่คุณยังไม่มีคำเรียก" นั่นคือการเอาหมวดหมู่สำเร็จรูปในช่วงยุคเวลาของเราไปครอบความคิดคนในอดีตอย่างไม่เคารพบริบท

แต่ขณะเดียวกัน... ก็อย่าเพิ่งรีบกระโดดไปสู่ข้อสรุปอีกขั้วหนึ่งอย่างห้วน ๆ ว่า 

"ถ้าไม่มีคำว่าทรานส์ ก็แปลว่าคนกลุ่มนี้ไม่มีอยู่จริง"

ความจริง คือ มีคนที่มีชีวิต มีลมหายใจและมีประสบการณ์ตรงในการก้าวข้ามเพศกำเนิดอยู่จริง พวกเขาบางคนถือเอกสาร Transvestitenschein (ใบอนุญาตแต่งกายข้ามเพศ) เพื่อไม่ให้ถูกตำรวจไวมาร์จับกุม และบางคนก็เข้ารับกระบวนการทางการแพทย์ที่เทียบเคียงได้กับการข้ามเพศในปัจจุบัน

ดังนั้น ความจริงจึงไม่ใช่ "พวกเขามีสถานะทรานส์สมบูรณ์แบบแล้ว" หรือ "ไม่มีคนกลุ่มนี้อยู่เลย"

แต่มันคือ มีมนุษย์ที่มีประสบการณ์ร่วมคล้ายคลึงกับสิ่งที่เราเรียกว่าคนข้ามเพศ เพียงแต่พวกเขาใช้ชีวิตอยู่ภายใต้ภาษา นิยามและโลกทัศน์คนละใบกับพวกเราในปัจจุบัน

เฮิร์ชเฟลด์เป็นชาวยิว (ซึ่งนั่นเป็นเหตุผลหลักที่นาซีบุกเข้าทำลายสถาบันของเขา อันเป็นหนึ่งในเป้าหมายของการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์) เขายังเป็นนักสันตินิยม และผลงานของเขามุ่งเน้นไปที่การเคลื่อนไหวเพื่อปลดล็อกกฎหมายเอาผิดชายรักร่วมเพศ (Paragraph 175) ซึ่งการเคลื่อนไหวของเขาขัดกับหลักการสร้างสายเลือดอารยันบริสุทธิ์ของฮิตเลอร์อย่างรุนแรง

ดังนั้น หากจะสรุปว่า “นาซีบุกทำลายสถาบันที่มีงานศึกษาเรื่องเพศวิถี ซึ่งครอบคลุมบุคคลที่ปัจจุบันเราอาจเทียบเคียงได้ว่าเป็นคนข้ามเพศ”

— ประโยคนี้ถูกต้องตามประวัติศาสตร์

แต่ถ้าตัดทอนให้เหลือเพียง “นาซีเผางานวิจัย Trans healthcare เพราะมีอุดมการณ์มุ่งเป้าล้างบางคนข้ามเพศ”

— ตรงนี้เราอาจต้องขีดเส้นใต้เพื่อเตือนสติกันตัวโต ๆ

คำว่า Trans healthcare คือชุดคำของคลินิกยุคศตวรรษที่ 21 สถาบันของเฮิร์ชเฟลด์ไม่เคยเป็นคลินิกเฉพาะทางของคนข้ามเพศแบบที่เราเห็นในปัจจุบัน และหนังสือที่กลายเป็นเถ้าถ่านก็ไม่ได้มีเพียงเรื่องของคนข้ามเพศ การใช้คำนี้จึงทำให้คนรุ่นเราจินตนาการผิดเพี้ยน ราวกับว่ามีคลินิกเพศทางเลือกติดธงสีรุ้งตั้งตระหง่านท้าทายนาซีอยู่ในเบอร์ลินปี 1933

แล้วคนกลุ่มนี้ถูกนาซีกดขี่จริงไหม

ถูกกดขี่แน่นอนครับ แต่ไม่ได้ถูกกดขี่ผ่านหมวดหมู่ในนามคนข้ามเพศ (Transgender) เพราะรัฐนาซีไม่มีการจัดทำทะเบียนคนกลุ่มนี้แยกออกมาเป็นการเฉพาะ บางคนถูกยึดใบอนุญาต บางคนถูกดำเนินคดีในข้อหาความประพฤติเสื่อมทราม และหลายคนถูกจับกุมภายใต้กฎหมาย Paragraph 175

นึกภาพตามง่ายๆ หากมีบุคคลคนหนึ่งที่ใช้ชีวิตเป็นผู้หญิง แต่เอกสารของรัฐระบุว่าเธอเกิดมาเป็นชาย เมื่อเธอมีความสัมพันธ์กับผู้ชาย รัฐนาซีจะตราหน้าทันทีว่านี่คือผู้ชายรักร่วมเพศแล้วส่งตัวเธอไปคุมขัง ทั้งที่ในความรู้สึกของเธอ เธออาจไม่ได้มองตัวเองเป็นเกย์เลยด้วยซ้ำ

นี่คือเหตุผลว่าทำไมการสรุปความว่า "ทรานส์ถูกนาซีฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ในฐานะทรานส์" นั้นเป็นการสรุปที่มักง่ายเกินไป

เพราะในสายตาของนาซี พวกเขาไม่ได้มองเห็นอัตลักษณ์ทรานส์ แต่มองเห็นความวิปริตทางสายเลือดและเพศสภาพของกลุ่มรักร่วมเพศที่ไม่ยอมสยบต่ออุดมการณ์ของรัฐต่างหาก

คราวนี้.. วนกลับมาที่ เจ.เค. โรว์ลิง และข้อหา Holocaust Denier ที่เธอได้รับ

การประชดสั้น ๆ ด้วยคำว่า fever dream ทำให้เธอถูกลากไปขึ้นลานประหารทางศีลธรรม จนกลายเป็นผู้ร้ายในคดีปฏิเสธการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ (Holocaust Denial) แต่เมื่อไปดูแถลงการณ์ของเธอในเวลาต่อมา โรว์ลิงระบุชัดเจนว่า เธอไม่เคยปฏิเสธว่านาซีเผาหนังสือ ไม่เคยปฏิเสธการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวยิว และไม่เคยบอกว่าค่ายกักกันเอาชวิทซ์เป็นเรื่องแต่ง สิ่งที่เธอปฏิเสธและมองว่าเป็น "เรื่องเพ้อเจ้อ" คือ

• การเคลมว่าคนข้ามเพศคือ เป้าหมายกลุ่มแรก หรือเป้าหมายหลักของการล้างบาง

• การยัดเยียดกล่าวหาว่า เธอมีอุดมการณ์เหมือนพวกนาซี

• การยัดข้อหาว่า J.K. Rowling is a Holocaust denier จึงกลายเป็นคดีหมิ่นประมาทและการบิดเบือนที่ล้ำเส้นกฎหมาย

แน่นอนว่า โรว์ลิงก็ไม่ได้หลุดพ้นจากเรื่องนี้อย่างไร้รอยขีดข่วน

การเลือกใช้คำประชดที่ห้วนสั้นบนโซเชียลมีเดีย ย่อมเปิดช่องให้ผู้ไม่หวังดีฉกฉวยมันไปขยายผลได้ง่ายดาย แต่ฝ่ายที่พยายามเล่นงานเธอกลับทำสิ่งที่เลวร้ายยิ่งกว่า ด้วยการจับประวัติศาสตร์มายัดลงในกรอบคำศัพท์ยุคใหม่ แล้วป้ายสีคนที่เห็นต่างให้กลายเป็นปีศาจ จนสุดท้ายทั้งนักข่าวต้นเรื่องและสำนักข่าวใหญ่ต่างต้องยอมออกมาขอโทษต่อสาธารณะ

บทเรียนจากดราม่านี้จึงไม่ใช่แค่เรื่องของ เจ.เค. โรว์ลิง แต่มันคือคำถามตัวโต ๆ ว่า เรากำลังมองอดีตด้วยสายตาของใคร?

• นาซีเผาเอกสารที่เกี่ยวข้องกับคนที่ปัจจุบันเราอาจเทียบเคียงว่าเป็นคนข้ามเพศไหม? — เผาจริง

• แต่จะเรียกว่านาซีมุ่งเป้าล้างบางงานวิจัย "Trans healthcare" ได้ไหม? — ไม่ได้ นั่นเป็นการเอาคำศัพท์ปัจจุบันไปสวมทับอดีต

• คนที่มีความหลากหลายทางเพศถูกนาซีกดขี่ไหม? — ถูกกดขี่อย่างโหดร้าย แต่ถูกจัดการผ่านกฎหมายชายรักร่วมเพศและข้อหาทางสังคมไม่ใช่เพราะเป็นทรานส์

• นาซีฆ่าล้างเผ่าพันธุ์คนกลุ่มนี้ในฐานะคนข้ามเพศแบบเดียวกับชาวยิวไหม? — ไม่มีหลักฐานทางประวัติศาสตร์ใดรองรับข้ออ้างนี้

สุดท้าย ในสงครามน้ำลายที่ต่างฝ่ายต่างกระหายชัยชนะ สิ่งที่ถูกทุบทำลายจนแหลกละเอียดที่สุดมักไม่ใช่ตัวบุคคล แต่คือความจริงทางประวัติศาสตร์ เพราะทุกคนต่างอยากให้ประวัติศาสตร์มันย่อยง่าย สั้นกระชับ และเข้าข้างความเชื่อของตนเอง ทั้งที่ความจริงอันน่ารำคาญใจของประวัติศาสตร์ก็คือ มันไม่เคยยอมลดตัวลงมาเป็นอินโฟกราฟิกรับใช้ใคร

และมันมักจะส่งเสียงกระซิบเตือนเราเสมอว่า

“สิ่งที่เธอพูดมันก็มีส่วนจริง... แต่ความจริงทั้งหมดมันซับซ้อนกว่านั้นเยอะ”